Zasady etyczne

Zasady etyczne

Oświadczenie dotyczące etyki publikacji oraz niewłaściwych praktyk

Poniżej przedstawiono standardy oczekiwanego zachowania zgodnego z zasadami etyki wszystkich stron zaangażowanych w publikację w gazecie „Didaskalia”: autora, redaktora gazety i redakcji, recenzentów i wydawcy.

Wszystkie artykuły nadesłane do publikacji w „Didaskaliach” są recenzowane pod kątem autentyczności, kwestii etycznych i użyteczności.

Obowiązki redaktorów i redaktorek

Nadzorowanie standardów etycznych: Redakcja nadzoruje standardy etyczne wszystkich nadesłanych publikacji naukowych i podejmuje wszelkie możliwe środki przeciwko jakimkolwiek nadużyciom w zakresie publikacji.

Zasady Fair play: Zgłaszane rękopisy są oceniane pod kątem treści intelektualnej bez względu na pochodzenie rasowe, płeć, orientację seksualną, przekonania religijne, obywatelstwo lub ideologię polityczną.

Decyzje dotyczące publikacji: Redaktor jest odpowiedzialny za podjęcie decyzji, który z nadesłanych artykułów powinien, a który nie powinien być opublikowany. Decyzja o przyjęciu lub odrzuceniu tekstu do publikacji opiera się na jej znaczeniu, oryginalności, jasności i adekwatności względem zakresu czasopisma.

Poufność: Redaktor jak i członkowie zespołu redakcyjnego mają obowiązek dopilnować, aby wszystkie materiały przekazane do czasopisma pozostały poufne przez cały okres trwania procesu recenzowania. Nie wolno im ujawniać żadnych informacji o przedłożonym rękopisie nikomu innemu niż autorom, recenzentom, potencjalnym recenzentom, innym doradcom redakcyjnym czy wydawcy.

Ujawnienie i konflikt interesów: Nieopublikowane materiały ujawnione w przesłanym rękopisie nie mogą być wykorzystywane przez redaktora ani zespół redakcyjny we własnych badaniach bez pisemnej zgody autorów. Redaktorzy niniejszego czasopisma powinni zawsze wykluczać potrzeby biznesowe z naruszania standardów intelektualnych i etycznych.

Prowadzenie ewidencji: Redaktorzy będą pilnować poprawności publikowanych akt akademickich poprzez wydawanie poprawek i wycofywanie się w razie potrzeby oraz ściganie podejrzanych lub domniemanych nadużyć w zakresie badań i publikacji. Plagiat i fałszywe dane są niedopuszczalne.

Zespół redakcyjny zawsze będzie skłonny do opublikowania poprawek, wyjaśnień, wycofań i przeprosin w razie potrzeby.

Wycofanie artykułów: Zespół redakcyjny czasopisma rozważy wycofanie publikacji, jeżeli:

  • posiadają wyraźne dowody na to, że wyniki są nierzetelne, lub stanowią rezultat niewłaściwego postępowania (np. sfałszowanie danych), lub uczciwego błędu (np. błędne obliczenie lub błąd eksperymentalny),
  • wyniki zostały wcześniej opublikowane w innym miejscu bez odpowiedniego odniesienia, zezwolenia lub uzasadnienia (przypadki nadmiarowej publikacji),
  • stanowi plagiat lub potwierdzono zgłoszenia nieetycznych badań.

Zawiadomienie o wycofaniu powinno być powiązane z wycofanym artykułem (poprzez włączenie tytułu i autorów do nagłówka „wycofanie”), wyraźnie identyfikując wycofany artykuł i stwierdzając, kto go wycofuje. Powiadomienia o wycofaniu powinny zawsze podawać powód (powody) wycofania, w celu odróżnienia uczciwego błędu od niewłaściwego postępowania.

Wycofane artykuły nie będą usuwane z drukowanych kopii czasopisma ani z archiwów elektronicznych, ale ich status wycofania będzie wskazywany w sposób jak najbardziej przejrzysty.

Obowiązki autorów i autorek

Standardy sprawozdawczości: Autorzy raportów z badań oryginalnych powinni przedstawić rzetelny opis wykonanej pracy, a także obiektywną dyskusję na temat jej znaczenia. Dane leżące u ich podstaw powinny być dokładnie przedstawione w pracy. Artykuł powinien zawierać dostatecznie szczegółowe informacje i odniesienia, aby umożliwić innym powielenie pracy. Fałszowanie wyników i składanie fałszywych lub niedokładnych oświadczeń stanowi zachowanie nieetyczne i może spowodować odrzucenie lub wycofanie rękopisu lub opublikowanego artykułu.

Oryginalność i plagiat: Autorzy powinni upewnić się, że napisali całkowicie oryginalne prace, a jeśli wykorzystali dzieło i/lub słowa innych osób, należy je zacytować lub przytoczyć. Plagiat i fałszywe dane są niedopuszczalne.

Zatrzymanie dostępu do danych: Autorzy mogą zostać poproszeni o dostarczenie nieprzetworzonych danych do wglądu redakcyjnego, powinni być przygotowani do zapewnienia publicznego dostępu do takich danych oraz do przechowywania ich przez odpowiedni okres czasu po publikacji swojego artykułu.

Wielokrotna lub równoległa publikacja: Zasadniczo autorzy nie powinni publikować rękopisu opisującego te same badania w więcej niż jednym czasopiśmie. Przesłanie tego samego rękopisu do więcej niż jednego czasopisma jednocześnie stanowi zachowanie niezgodne z etyką wydawniczą i jest niedopuszczalne.

Autorstwo rękopisu: Autorstwo powinno być ograniczone do osób, które wniosły znaczący wkład w koncepcję, projekt, wykonanie lub interpretację pracy. Wszyscy, którzy wnieśli swój wkład, powinni być wymienieni jako współautorzy.

Autor powinien upewnić się, że wszyscy współtwórcy oraz współautorzy widzieli i zatwierdzili ostateczną wersję pracy i zgodzili się na jej przedłożenie do publikacji.

Wskazanie źródeł: Należy zawsze właściwie wskazać powołanie się na pracę innych osób. Autorzy powinni powoływać się na publikacje, które miały wpływ na określenie zakresu zgłaszanej pracy.

Podstawowe błędy w publikowanych pracach: W przypadku wykrycia przez autora istotnego błędu lub nieścisłości w opublikowanej przez niego pracy, obowiązkiem autora jest niezwłoczne powiadomienie o tym fakcie redaktora czasopisma lub wydawcy oraz współpraca z redaktorem w celu wycofania lub poprawienia pracy.

Obowiązki recenzentów i recenzentek

Udział w podejmowaniu decyzji redakcyjnych: Wzajemne recenzje pomagają redaktorowi w podejmowaniu decyzji redakcyjnych i mogą również pomóc autorom w ulepszaniu ich rękopisu.

Punktualność: Każdy wybrany recenzent, który uważa, że nie posiada odpowiednich kwalifikacji, aby recenzować badania zgłoszone w rękopisie lub wie, że jego terminowa recenzja będzie niemożliwa, powinien powiadomić o tym redaktora i zrezygnować.

Poufność: Wszystkie rękopisy otrzymane do recenzji należy traktować jako dokumenty poufne. Nie wolno ich ujawniać ani omawiać z innymi, z wyjątkiem tych autoryzowanych przez redaktora.

Standardy bezstronności: Recenzje powinny być przeprowadzane w sposób obiektywny. Osobista krytyka autora jest niewłaściwa. Referenci powinni jasno wyrażać swoje poglądy za pomocą odpowiednich argumentów na poparcie.

Potwierdzanie źródeł: Recenzenci powinni zidentyfikować odpowiednie opublikowane prace, które nie zostały przytoczone przez autorów. Wszelkie istotne podobieństwa lub nakładanie się rozpatrywanego rękopisu z innymi opublikowanymi artykułami należy zgłosić redaktorowi.

Ujawnienie i konflikt interesów: Informacje zastrzeżone lub pomysły uzyskane w drodze wzajemnej oceny należy traktować jako poufne i nie mogące być wykorzystywane do osiągania osobistych korzyści. Recenzenci nie powinni brać pod uwagę oceny rękopisów, w których występują konflikty interesów wynikające z powiązań o charakterze konkurencyjnym, partnerskim lub innym z autorami, firmami lub instytucjami zaangażowanymi w sporządzenie recenzowanej pracy.